Częstym stanem faktycznym, z którym to zwracają się do mnie petenci, jest sytuacja, w której to darowali oni mieszkanie osobie najbliższej, w oparciu o umowę darowizny. W umowie darowizny została ustanowiona służebność osobista nieodpłatnego prawa darczyńcy do korzystania z nieruchomości (lub jej części). Po pewnym czasie obdarowana osoba zaczyna się domagać od darczyńcy, opłat za zużytą wodę, energię i inne media. Darczyńca zaczyna traktować taką postawę obdarowanego jako działanie sprzeczne z umową, bo przecież w umowie darowizny ustanowiono służebności do nieodpłatnego zamieszkiwania w nieruchomości. Co więcej darczyńca zaczyna uważać opisane powyżej działania obdarowanego, jako niewdzięczność i wyłącznie na tej podstawie zaczyna rozważać odwołanie darowizny.
Tym samym należy postawić pytanie, do czego uprawnia darczyńcę ustanowienie nieodpłatnej służebności do zamieszkiwania w darowanym mieszkaniu. Czy z tą służebnością wiąże się obowiązek obdarowanej osoby, do zapewnienia darczyńcy nieodpłatnych mediów (woda, prąd, ogrzewanie, telefon)?
Odpowiedź na powyżej postawione pytanie brzmi nie. Obdarowany nie ma obowiązku zapewnienia darczyńcy nieodpłatnych mediów. Darczyńca ma prawo do nieodpłatnego zamieszkiwania w nieruchomości, co oznacza, że nie musi on płacić czynszu obdarowanemu za korzystanie z mieszkania. Darczyńca musi jednak w świetle prawa, ponieść koszty związane ze swoim zamieszkiwaniem, to jest płacić za zużytą energię elektryczną, zużytą wodę, czy też inne media z których korzysta.
Należy wskazać, że zapewnienie środków utrzymania wynika z umowy dożywocia, a nie umowy darowizny. Umowy te są często mylone przez społeczeństwo. Umowa dożywocia będzie w przyszłości przedmiotem odrębnego opracowania.
Z opisanym stanem faktycznym bardzo często się spotykam, dlatego też uważam, że należy poświęcić mu osoby artykuł, aby uświadomić społeczeństwo, w zakresie praw związanych z przeniesieniem nieruchomości w drodze darowizny i ustanowieniem służebności nieodpłatnego zamieszkiwania w niej przez darczyńcę.
